Ponieważ zajmujemy się produkcją gier, to uznaliśmy, że najlepszym sposobem na przekazanie życzeń, będzie zrobienie gry świątecznej. W rezultacie powstała gra, która została opublikowana na Facebooku (zobacz grę Na Co zasłużyłeś?), co daje użytkownikom możliwość dzielenia się otrzymanymi wirtualnymi prezentami ze swoimi znajomymi i przyjaciółmi.

W grze znajduje się przeszło 80 prezentów w 9 kategoriach. Zadanie polega na jak najszybszym wysprzątaniu trzech pomieszczeń. Nie jest to jednak takie proste, gdyż przeszkadzają nam w tym przelatujące papierowe samoloty, pszczoły, komary, a także odbijająca się piłka i przejeżdżająca deskorolka.

Od chwili udostępnienia gry minęło niecałe trzy dni, a w grę zagrało już ponad 200 osób!

Gra powstała również w wersji na system Android.

Materiały prasowe: http://katila.com.pl/fb-apps/NaCoZasluzylesPrasa/NaCoZasluzyles-gra-informacje-Katila-Games.zip

Czy to miejsce jest właściwe dla naszej gry?

Odpowiedź na tak postawione pytanie, jak zwykle, zależy od wielu czynników. Z jednej strony, jeśli mamy taką możliwość, to najlepiej, jeśli nasza gra pojawi się zarówno na Facebooku, jak i na naszej stronie, ale także w wielu innych miejscach, które pozwolą nam dotrzeć do jak największej grupy odbiorców. Z drugiej zaś strony, we współczesnym marketingu, ważne jest, by docierać do precyzyjnie dobranej grupy docelowej. Dlatego tak ważne jest określenie, jaka to będzie grupa.

Przed podjęciem decyzji o tym, czy Facebook to właściwe miejsce, odpowiedzmy sobie na następujące pytania:

1. Czy na Facebooku znajdziemy osoby, do których kierujemy naszą grę?

Za każdym razem, by w naszą grę ktokolwiek zaczął grać, musimy jakoś sprawić, by tych użytkowników pozyskać. Nie możemy liczyć, że użytkownicy sami znajdą naszą grę. W związku z tym, poniesiemy tutaj pewien koszt, a co za tym idzie, powinniśmy wybrać takie miejsce, w którym znajdziemy określony rodzaj użytkowników. Jeśli tych nie ma na Facebooku (niech będą to przykładowo lekarze), to czy jest sens umieszczać tam grę, którą chcemy do nich skierować? Raczej nie, gdyż będą to wydane pieniądze na marne. Podobnie, jeśli koszt dotarcia do tych użytkowników, z użyciem systemu reklamowego Facebooka, będzie większy, niż gdybyśmy musieli pozyskać tych użytkowników z innych miejsc.

2. Czy zależy nam na polubieniach i udostępnieniach?

Facebook to doskonałe narzędzie do budowania fanów skupionych wokół danej marki. A gry, fantastycznie sprawdzają się w pozyskiwaniu takich fanów. Pytanie jednak jest takie, czy w naszym określonym przypadku, jest to jednym z naszych celów. Jeśli tak, to jak najbardziej powinniśmy iść w stronę Facebooka. Jeśli natomiast nasza firma nawet nie posiada tam swojej własnej strony (fanpage), to umieszczanie gry na tej platformie będzie pozbawione większego sensu, bowiem nie zbudujemy dzięki temu nowej bazy użytkowników. Owszem, zbierzemy ich dane w postaci maili, jeśli tylko zaakceptują nasze wymagania dostępu, ale nie będziemy mogli zbudować bazy użytkowników osadzonej bezpośrednio na Facebooku, a to duży błąd, gdyż budując tę bazę, z każdą kolejną grą, już na starcie będzie nam łatwiej ją wypromować.

3. Czy wykorzystujemy możliwości Facebook API?

Wrzucenie gry na Facebook to jedno, ale zrobienie gry społecznościowej, to drugie. W pierwszym przypadku, możemy wziąć dowolną grę, stworzyć odpowiednią aplikację na FB i udostępnić ją użytkownikom. Pytanie tylko, czy takie działanie przełoży się na jakikolwiek sukces tej gry? Skoro nie wykorzystujemy możliwości Facebooka – a tych jest bardzo dużo – to odbieramy sobie szansę na efekt kuli śnieżnej czy też marketingu wirusowego.

Mechanizmy, które znajdziemy na FB, pozwalają nam w znaczny sposób zintegrować naszą grę z tą platformą, oferując użytkownikom coś więcej, niż moglibyśmy zaproponować na osobnej stronie internetowej. Zaczynając od udostępniania gry lub jej elementów znajomym, poprzez zapisywanie wyników i porównywanie ich z rezultatami znajomych, aż po wspólną zabawę z nimi. Do tego możemy skorzystać różnych rodzajów powiadomień czy bonusów dla zaproszonych graczy. Ale takie rzeczy, należy przewidzieć już na etapie planowania czy pisania scenariusza gry, by nie stanowiło one jedynie dodatku, a były elementem istotnym, z punktu widzenia gry i gracza.

Przedstawiamy listę rzeczy, na podstawie których możemy ocenić, czy nasza gra odniosła sukces, czy wzbudziła zainteresowanie i czy wydaliśmy pieniądze właściwie.

1. Liczba zagrań – wyświetleń gry

To jeden z prostszych do mierzenia elementów. Za każdym razem, kiedy uruchamiana jest gra, zwiększamy licznik, który ostatecznie poda nam ile razy w naszą grę zagrano. Wskaźnik ten jednak nie jest bardzo rzetelny, jeśli mierzymy go w ten sposób, bowiem użytkownik może rozpocząć grę i jej nie ukończyć. Nie wiemy zatem, czy rzeczywiście w tę grę zagrał, czy tylko wyświetlił. Nie mniej, jest to już jakaś informacja i warto ją zapisywać.

2. Liczba zagrań – dokończonych gier

Możemy zapisywać zarówno moment rozpoczęcia gry, jak i jej ukończenia. W połączeniu, te dwa elementy dają nam doskonały obraz tego, jak użytkownik zaangażował się w naszą grę. Dowiemy się, jak wiele razy gra została przerwana, nim została ukończona. Tutaj również może pojawić się pewien zakres błędu, gdyż niektórzy użytkownicy mogą zamknąć okno przeglądarki na chwilkę przed tym, jak do serwera został wysłany sygnał o zakończeniu gry, ale będzie to zwykle niewielki procent.

3. Liczba zapisanych wyników

Ta liczba jest o tyle ciekawa, że jest o wiele bardziej miarodajna, niż obie podane wyżej. Jeżeli prowadzimy konkurs, w którym gracze mogą wygrać nagrody, jest duża szansa, że będą częściej zapisywać swoje wyniki. Co więcej, możemy ten proces zrobić w taki sposób, by wynik został zapisany automatycznie, gdy tylko zakończy się gra.

4. Czas grania

Podobnie, jak czas spędzony przez użytkowników na danej witrynie internetowej, tak samo czas spędzony w grze, może być bardzo wartościowym wskaźnikiem. Wszystko jednak zależy od tego, jak skonstruowana jest nasza gra. Jeśli gra jest prosta i gra się w nią średnio kilkanaście sekund, to należy spodziewać się, że czasy grania użytkowników będą bardzo krótkie. Kiedy jednak przewidywaliśmy, że w grę powinno grać się np. 10 minut, a czas gry naszych użytkowników wskazuje znacznie mniejszą wartość, będzie to dla nas sygnał, że coś należy poprawić.

5. Liczba zarejestrowanych/unikalnych użytkowników

To wartość szczególnie ważna dla marketerów, gdyż o zdobycie danych użytkowników zwykle chodzi. Dzięki temu, mamy możliwość późniejszego skontaktowania się z nimi, choćby w celu przesłania nagród. Liczba użytkowników, którzy zagrali, pozwoli nam później wyliczyć średnie wartości, przypadające na jednego gracza.

6. Średni czas gry

Na podstawie zebranych danych wyliczamy średni czas, jaki użytkownicy spędzają nad graniem w grę. Możemy ten wskaźnik ograniczyć biorąc pod uwagę jedynie te dane, w których został zapisany wynik (pkt 3) lub w którym gracz nie przerwał gry prze jej zakończeniem (pkt 2), dzięki czemu odrzucimy wyniki, w których zerowa wartość czasu gry bardzo zaburzy nam wynik. Warto więc wyliczyć obie te wartości.

7. Średnia liczba zagrań w grę

Ile razy jeden użytkownik zagrał w naszą grę? To bardzo interesująca wartość, szczególnie gdy mamy gry, w których ciężko opierać wnioski na czasie gry – np. gry w które z założenia gra się krótko, a często.

8. Skrajne wartości: najlepszy wynik, najdłuższy czas gry, największa liczba zagrań

Choć nie mają one wartość merytorycznej, gdyż będą to skrajne wartości, które mogą znacząco odbiegać od wartości średnich, to jednak są one zazwyczaj niezwykle ciekawe, bo pokazują jak wielkie zaangażowanie może wywołać wyprodukowana przez nas gra.

9. Suma wartości: wszystkich punktów, czasu gry

Te dane mogą stanowić pewną ciekawostkę, szczególnie jeśli przedstawimy je w bardziej kreatywny sposób: „gdyby zsumować czas grania w naszą grę, to wyszłoby, że nasi gracze grali nieprzerwanie przez 2 lata, 3 miesiące, 12 godzin,…”. Dane te szczególnie przydają się przy tworzeniu wszelkich infografik, bo mocno oddziałują na wyobraźnie.

10. Kliknięcia w linki zamieszczone w grze

To wartość szczególnie przydatna, jeśli poza samym kontaktem z grą, zależało nam również na tym, by użytkownik przeszedł na promowaną przez nas stronę docelową. Ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy dystrybuujemy grę na różne portale z grami, a naszym celem jest ściągnięcie użytkowników na naszą stronę. Co więcej, warto kliknięcia w link badać dla każdego z osobna, by dowiedzieć się, w którym miejscu gry, osiągnęliśmy największą klikalność – czy było to intro, menu główne, ekran gry a może ekran końcowy?

11. Poziom gry

Przy zapisywaniu danych po ukończeniu gry, poza zapisaniem wyniku i czasu gry, warto także zapisać poziom trudności, na którym zakończył grę nasz użytkownik. Szczególnie w grach, w których tych poziomów jest więcej i różnią się stopniem skomplikowania. Możemy w ten sposób wychwycić, że dany poziom stanowi zaporę dla niektórych graczy, co warto poprawić, gdy w przyszłości będziemy szykować drugą odsłonę gry.

1. Gry Flash

Nazwa wzięła się od nazwy programu, w którym wykonywało się owe gry. Dawniej, program nazywał się Macromedia Flash, ale od czasu, gdy firmę produkującą „flasha” przejęła firma Adobe, zmienił on nazwę na Adobe Flash. Mówimy więc o środowisku, w którym tworzyło się gry. Ale to nie wszystko. Drugim elementem, który wpłynął na nazwę tego typu gier, jest wtyczka, którą instaluje się w przeglądarkach internetowych, o nazwie Flash Player. Jest to niezbędny element do tego, by można było grać w owe gry.

Z biegiem lat, wtyczka Flash Player stała się tak popularna, że właściwie miał ją zainstalowany niemal każdy użytkownik komputera. Obecnie trend się trochę zmienia i zwiększa się liczba urządzeń, na których nie ma zainstalowanej owej wtyczki. Jeśli chodzi o komputery, zjawisko to nie jest jeszcze na tyle kluczowe, by stanowiło istotny wpływ na zasięg gier komputerach (brak wtyczki dotyczy kilkunastu procent posiadaczy komputerów). Co innego, jeśli mówimy o urządzeniach przenośnych, typu smartfon czy tablet.

W tym momencie dochodzimy do najważniejszej kwestii, jeśli chodzi o wybór technologii. Jeżeli chcemy, by nasza gra, opublikowana na naszej stronie internetowej, była dostępna również na wspomnianych urządzeniach przenośnych, nie możemy użyć do tego flasha. Dlaczego? Dlatego, że na tych urządzeniach owe gry nie działają, ze względu na brak wsparcia producenta zarówno samego Flash Playera, jak i producentów urządzeń. W efekcie gra, w którą z powodzeniem możemy grać przy użyciu komputera, staje się zupełnie bezużyteczna, jeśli chodzi o granie na telefonie i tablecie. Dlatego, przed podjęciem decyzji o tym, czy wybieramy grę flash, musimy zastanowić się, do jakich użytkowników chcemy dotrzeć. Jeśli są to użytkownicy komputerów, możemy śmiało wybierać Flasha. Jeśli smartfonów i tabletów – Flash nie będzie dobrym wyborem.

Przy czym, przy określaniu naszej grupy odbiorców, trzeba wziąć też pod uwagę, czy nasza gra nadaje się do grania na urządzeniu z tak małym ekranem, jak w telefonie. Bowiem, jeśli zakładamy interakcje z grą przy użyciu myszki lub klawiatury, to użytkownik telefonu z ekranem dotykowym i tak z naszej gry nie skorzysta. Jeżeli nasz projekt ma być niezwykle rozbudowany, a gracz ma z założenia grać przez wiele godzin, to znów tablety czy smartfony nie są dla nas istotne, bo na tych urządzeniach gra się zwykle o wiele krócej. Również pewne gatunki gier, same w sobie, sprawiają, że wygodniej gra się przy użyciu komputera.

Kolejną istotną kwestią, która związana jest z grami flash, to fakt, iż (z racji dawnej popularności i pewnego monopolu  - w dziedzinie gier internetowych – tej technologii) do tej pory powstało bardzo dużo gotowych rozwiązań, tutoriali, silników czy frameworków, które w znaczy sposób przyspieszają proces produkcji. Co więcej, wydajność gier flash, w określonych sytuacjach, może być większa, niż html5. Podobnie, jeśli chodzi o możliwości. Niektóre rzeczy są prostsze do osiągnięcia we flashu, niż w grach html5.

Co warto dodać: gry flash nie działają na urządzeniach mobilnych, jeśli gramy w nie za pośrednictwem strony internetowej. Ale samo środowisko flasha, pozwala tworzyć gry z wykorzystaniem Adobe AIR, które to mogą być instalowane, jako aplikacje natywne na tychże urządzeniach. Co więcej, z samego programu flash, jako producenci, mamy możliwość publikowania gry do standardu html5 – wszystkich animacji, grafik, obiektów – co pozwala w łatwy sposób wykorzystać już opracowane gry, do przeniesienia ich do nowego standardu.

Za wyborem flasha może przemawiać jeszcze jeden istotny czynnik. Otóż jest on łatwiejszy w dystrybucji, gdyż gra zazwyczaj składa się tylko z jednego pliku .swf, który łatwo wysłać w miejsca, w jakich ma być ta gra publikowana. W przypadku gier reklamowych, może to mieć dość duże znaczenie.

2. Gry html5

Nazwa wzięła się od nowego standardu, związanego z językiem html, który to służy w założeniu do budowania stron internetowych. Ale, ze względu na dodanie do wersji numer pięć, rozwiązań pozwalających na odtwarzanie dźwięków, filmów, a w przypadku gier, rysowania grafiki bezpośrednio na naszej stronie (bez konieczności używania dodatkowych pluginów, jak to ma miejsce w przypadku flasha), funkcjonalność pozwala na budowanie czegoś więcej, niż tylko stron internetowych.

Ale gry html5, w większości przypadków, to coś więcej, niż tylko html, bowiem właściwa logika gier pisana jest głównie w języku JavaScript, który istnieje już od wielu lat. Jednak dopiero pojawienie się tagu <canvas> i bardziej wydajnych metod renderowania grafiki sprawiło, że to połączenie html i JS zaczęło działać w sposób na tyle wydajny, by budować gry z użyciem tych technologii.

Brak konieczności instalowania dodatkowych wtyczek sprawia, że gry w html5 z powodzeniem są odtwarzane na urządzeniach z ekranami dotykowymi, co jednak wymaga również właściwego zaprogramowania gry, by zachować oczekiwaną wydajność. Obecnie powstaje coraz więcej narzędzi i frameworków, które ułatwiają tworzenie gier w tej technologii, a co za tym idzie, zwiększają również szybkość produkcji. Można śmiało założyć, że technologia ta, powoli wypiera Flasha z gier, gdyż pozwala dotrzeć do szerszego grona odbiorców. W gry html5 można grać zarówno na komputerze, smartfonie, jak i na tablecie. Wszyscy wiodący producenci przeglądarek starają się, by jak najlepiej obsługiwać ten standard, więc w znacznej mierze odszedł problem kompatybilności z różnymi przeglądarkami, z którym borykali się producenci stron internetowych, za czasów wcześniejszych wersji języka html.

Co warto dodać: jeśli myślimy o użytkownikach urządzeń przenośnych, musimy myśleć o grach html5. Co więcej, poprzez użycie specjalnych narzędzi, z gry dostępnej w przeglądarce użytkownika, możemy zrobić również wersję natywną, którą można w formie aplikacji pobrać z odpowiedniego sklepu z aplikacjami (Google Play, Apple Store). Nie mniej, zależy to już od sposobu zbudowania danej gry – nie zawsze jest to możliwe do zrobienia w sposób, który będzie zadowalający pod względem wydajności.

Niektóre gry wymagają więcej czasu na przeróbki, inne mniej – ale w każdym przypadku jesteśmy w stanie zagwarantować zdecydowanie szybszy czas realizacji, niż w przypadku gier, które musimy wykonać od zera. Chociaż prawdą jest, że nigdy tak naprawdę nie piszemy od absolutnego zera, bo zestaw klas, które zbudowaliśmy w ciągu 9 lat naszej działalności, skutecznie usprawnia procesy produkcyjne.

Liczymy, że nasza lista przyda się Państwu zarówno w kwestiach koncepcyjnych – czasem warto wiedzieć, jakie istnieją możliwości – ale także będzie pewnym wyznacznikiem podczas przygotowywania scenariuszy gier.  Niejednokrotnie bywa tak, że w związku z planowaną kampanią reklamową, nie ma czasu na przygotowanie gry zupełnie od zera. W takim przypadku nasza lista może być bardzo dobrym punktem startowym.

W niedalekiej przyszłości przygotujemy również tę samą listę, ale w języku angielskim.